تقدم اجرای تعهدات؛ مانع اصلی مذاکرات ایران و آمریکا

اختلاف نظر جدی در مورد تقدم اجرای تعهدات و زمان‌بندی مذاکرات هسته‌ای همچنان اصلی‌ترین مانع در برابر شکل‌گیری مذاکرات ایران و آمریکا برای پایان جنگ است. در فاصله یکشنبه چهارم تا شنبه نهم آبان، سفر هیئت‌های قطری، نشست مقام‌های ارشد عربستان، پاکستان و ترکیه در تهران و تایید دریافت پیام جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، از فعال‌بودن کانال‌های دیپلماتیک برای اجتناب از شعله‌ور شدن مجدد جنگ تمام عیار حکایت داشت.

رایزنی‌های دیپلماتیک و مواضع مقامات

سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در گفت‌وگو با الجزیره اعلام کرد که پیام ونس در سطوح عالی بررسی شده و میانجی‌های قطری و پاکستانی درباره شروط ایران در تماس‌اند و هیئت بلندپایه ایران برای ادامه رایزنی‌ها به دوحه رفته است. با این حال، وی تصریح کرد فعلاً برنامه‌ای برای دیدار با مقام‌های آمریکایی وجود ندارد، هرچند ایران انعطاف زیادی در چارچوب برنامه زمان‌بندی بازگشایی تنگه هرمز و آغاز مذاکرات مرحله دوم در صورت عملی شدن شروطش نشان داده است. در این میان، یکشنبه چهارم آبان هیئتی قطری برای گفت‌وگو با مقام‌های ایرانی به تهران سفر کرد و دوشنبه پنجم آبان نیز خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان، عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان و ابراهیم کالین، رئیس دستگاه اطلاعاتی ترکیه، در تهران با محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، دیدار کردند. جمعه هشتم آبان نیز هیئت قطری بار دیگر با ریاست مشاور نخست‌وزیر و وزیر خارجه قطر وارد تهران شد.

مطالبات چهارگانه ایران برای توافق

عراقچی شروط کلی ایران را در چهار دسته شامل لغو تحریم‌های اعمال‌شده پس از تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و بازگرداندن معافیت‌های نفتی، آزادسازی تمامی دارایی‌های مسدود‌شده ایران از جمله منابع موجود در قطر، الزامات امنیتی شامل کاهش شمار نیروهای آمریکایی در منطقه و توقف جنگ در تمامی جبهه‌ها، و ترتیبات دریایی شامل پذیرش مسیر جدید کشتیرانی تعریف‌شده از سوی ایران و عمان صورت‌بندی کرد. او تاکید کرد که تعیین شکل مذاکره در انتهای این مرحله قرار دارد و بازگشایی هرمز بر مبنای شروط ایران، زمینه‌ساز ازسرگیری مذاکرات خواهد بود.

نکات کلیدی برای معامله‌گران و کاربران ایرانی

• تداوم چالش‌های دیپلماتیک و موانع پیش‌روی توافق هسته‌ای و پایان جنگ، تاثیر مستقیم بر انتظارات تورمی و متغیرهای کلان اقتصادی دارد.
• شروط چهارگانه ایران شامل لغو تحریم‌های نفتی و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده، مسیر احتمالی تحولات ارزی و بازارهای مالی را تعیین می‌کند.
• فعال بودن میانجی‌گری‌های منطقه‌ای نشان‌دهنده جریان داشتن دیپلماسی در عین پابرجا بودن اختلاف‌نظرهای ساختاری است.

منبع: دنیای اقتصاد