چالش ناترازی گاز و راهکار واردات از ترکمنستان برای زمستان

کشور ما امروز با ناترازی گاز دست‌وپنجه نرم می‌کند و شکاف میان تولید و مصرف از یک نوسان فصلی به بحران تبدیل شده است. این وضعیت نه تنها صنایع و نیروگاه‌ها را در وضعیت قرمز قرار داده، بلکه پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که بخش خانگی نیز در فصل زمستان پیش رو از قطعی یا محدودیت مصون نخواهد ماند و صنایع را نیز در مسیر استفاده از سوخت جایگزین خواهد کشاند.

وضعیت تولید و استان‌های در معرض تنش گازی

از مجموع حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب ظرفیت تولید گاز که به دلیل آسیب‌دیدگی ناشی از جنگ از مدار خارج شده بود، تنها ۱۰۰ میلیون مترمکعب توانسته است مجددا به چرخه تولید بازگردد و همچنان ۱۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت حیاتی کشور در وضعیت خارج از دسترس قرار دارد. طبق پیش‌بینی‌ها، ۱۱ استان کشور احتمال مواجهه با تنش گازی را دارند که مازندران، گلستان و خراسان شمالی در صدر فهرست استان‌هایی با دشوارترین شرایط قرار دارند. همچنین استان‌های تهران، البرز، سمنان، کرمان، اصفهان، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، کردستان و خراسان رضوی نیز احتمالا بدون محدودیت یا نوسان نخواهند بود.

راهکارهای دیپلماسی انرژی و انرژی‌های تجدیدپذیر

علی بختیار، عضو پیشین کمیسیون انرژی مجلس، بر ضرورت پیگیری جدی دیپلماسی گاز به‌ویژه با کشورهای CIS و به‌طور مشخص ترکمنستان و روسیه تاکید کرد. موضوع قیمت گاز دریافتی از ترکمنستان را می‌توان با صادرات و تامین گاز مورد نیاز ترکیه حل و فصل کرد؛ به این صورت که ۵۰ درصد گاز وارداتی برای مصرف داخلی در استان‌های شمالی به کار گرفته شود و مابقی به ترکیه انتقال یابد. سازمان برنامه و بودجه نیز باید به تعهدات خود برای پرداخت به‌موقع به طرف ترکمنستانی عمل کند. درا ین میان، کشور دارای حدود ۵۵ هزار مگاوات پتانسیل انرژی خورشیدی و ۴۴ هزار مگاوات توان تولید برق از انرژی بادی در طول ۲۵۰۰ کیلومتر از سواحل کشور است، اما رقم اعتبارات تخصیصی برای انرژی بادی در حد صفر و برای انرژی خورشیدی بسیار ناچیز است.

نکات کلیدی برای معامله‌گران و کاربران ایرانی

• تنش گازی پیش‌رو در ۱۱ استان کشور می‌تواند فعالیت بخش صنعت و شرکت‌های تولیدی را با محدودیت‌ها و چالش‌های جدی مواجه کند.
• قطع یا محدودیت گاز صنایع به عنوان ابزاری برای تامین انرژی بخش خانگی استفاده می‌شود که فشار مضاعفی بر بخش تولید وارد می‌کند.
• حل اختلاف مالی و قیمت گاز با ترکمنستان و توسعه دیپلماسی انرژی نقش کلیدی در تامین پایدار گاز استان‌های شمالی دارد.
• پتانسیل‌های بالای انرژی‌های تجدیدپذیر مانند خورشیدی و بادی در صورت تخصیص اعتبار و رفع موانع می‌توانند وابستگی به گاز را کاهش دهند.

منبع: تجارت نیوز